Omdat Bastogne het meest tot de verbeelding spreekt in de 'Slag om de Ardennen', start onze tour in deze stad. De stad is na de zware gevechten in december 1944 geheel herbouwd. Toch zijn er nog voldoende kenmerkende punten te bezoeken die herinneren aan de strijd. Wat opvalt als u Bastogne nadert (uit welke richting dan ook), is het gebrek aan goede bewegwijzering naar het belangrijkste museum en monument van Bastogne, Memorial de Mardasson. Om het voor u gemakkelijk te maken, volg de borden vanuit Bastogne richting Clervaux (de N 874). Iets buiten Bastogne ziet u dan op een heuvel het enorme monument staan. Het bestaat uit enorme pilaren in de vorm van een ster, waartussen op grote plakkaten (in het engels) een uitleg wordt gegeven over het verloop van de strijd. Nabij het monument is het belangrijkste museum gevestigd, het Bastogne Historical Center. Ik raad aan, als u nog weinig weet van 'The Battle of the Bulge', dit museum als eerste te bezoeken. Binnen vindt u in een cirkel poppen in originele uniformen. Binnen deze cirkel zijn vitrines geplaatst met voorwerpen die gebruikt zijn door voornamelijk paratroopers van het 101st Airborne Division. In een klein theater draait een film van bijna een half uur over het Ardennen Offensief.

Eisenhower, opperbevelhebber van de geallieerde strijdkrachten, kreeg in zijn hoofdkwartier te Versailles in de loop van de 16de december te horen van de Duitse aanval. Eisenhower realiseerde zich gelijk dat dit geen kleine lokale schermutseling was. In het noorden was het 7th Armored Division in reserve gelegen, deze werd gelijk naar St.Vith gestuurd. In het zuiden verplaatste het Combat Command B van het 10th Armored Division, onderdeel van Patton's 3rd Army zich naar Bastogne.

Bastogne was een knooppunt van wegen. Als hier de stormloop van de Duitsers vertraagd of gestopt kon worden, dan zou het succes van de Duitsers gereduceerd worden en wellicht de kansen keren ten voordele van de geallieerden. Op de 17de werden het 82nd en 101st Airborne Division naar Bastogne gestuurd. Maar door verwarring ging het 82nd richting Werbomont om de route naar Luik veilig te stellen. Tijdens een radio uitzending werd melding gemaakt dat het 101st naar Bastogne onderweg was. Generaal von Luttwitz, commandant van het 47ste Panzer Korps hoorde deze mededeling voldaan aan. Het 101st was zeker 160 kilometer verwijderd van hun doel, terwijl Panzer Lehr's 26ste Volksgrenadiers op nog geen 40 kilometer van Bastogne waren. In de ogen van von Luttwitz was duidelijk wie als eerste in Bastogne waren. Maar hij had buiten de gevechtsgroepen gerekend die rond Bastogne gelegerd waren, zoals Combat Command B, 10th Armored Division. Drie onderdelen die wegversperringen oprichtten ten noordoosten en ten oosten van Bastogne. Eén team, team Desobry, ging naar Noville in opdracht van Colonel Roberts. Team O'Hara ging oostwaarts naar Wardin en Team Cherry zat daar tussen richting Longvilly. Elk team droeg de naam van hun commandant. Lt-Colonel Henry Cherry plaatste een versperring een kilometer ten westen van Longvilly nabij de handgemaakte grot langs de kant van de weg (N 874) ter ere van Sint Michael. Verder naar het oosten trachtte Task Force Rose en Harper de Duitsers te stoppen, maar ze moesten terug vallen naar Longvilly. De wegen raakten verstopt met Amerikaanse voertuigen.

Maandag middag bleek dat de Task Force Rose en Harper uitgeschakeld waren door de 2de Panzer Divisie, en deze eenheid zwenkte nu af richting Noville. De Duitsers waren nog maar 23 kilometer van Bastogne verwijderd. Maar de wegen waren volgepakt met voertuigen en Major-General Fritz Bayerlein, commandant van Panzer Lehr, besloot een weg te nemen vanaf Nieder-Wampach en Longvilly en Mageret rechts te laten liggen. Hopeloos liep hij vast in de smalle boeren paden en was toch gedwongen richting Mageret te gaan, waar hij na middernacht arriveerde. Daar hoorde hij van de colonne Amerikaanse voertuigen nabij Longvilly en hij besloot deze van achteren aan te vallen. En nu kwam een cruciale fout aan het licht, de Duisters verspeelden kostbare uren aan het uitschakelen van Team Cherry. Ondertussen had Combat Command B opdracht gekregen zich terug te trekken naar Bastogne, maar door de puinhoop op de weg zou dit pas gedaan worden in het ochtendlicht. Maar het zou niet ver komen. Dinsdag middag, rond de klok van 14.00 uur opende het Panzer Lehr het vuur op Team Cherry. Door een toeval was ook de 2de Panzer Divisie in deze strijd betrokken. Generaal von Lauchert ergerde zich aan het beschieten op zijn eenheid door Team Cherry en deze besloot een eenheid terug te sturen naar Longvilly. Tevens had een getergde von Luttwitz het 26ste Volksgrenadiers ingezet. Het was hel op aarde nabij Longvilly, de terug trekkende manschappen van de Task Force lieten hun voertuigen in de steek, te moe om terug te vechten. Team Cherry verdedigde zich zo dapper mogelijk, maar na ander half uur was het gebeurd. Nabij de grot van Sint Michael waren bijna 200 Amerikaanse voertuigen vernietigd en lagen her en der gedode Amerikaanse soldaten. Maar de Duitsers hadden een dure prijs betaald, het oponthoud kostte hen waarschijnlijk Bastogne. Want het gaf het 101ste Airborne Division net die extra tijd om Bastogne binnen te trekken.

Vervolg de weg richting Longvilly en koers aan op Wiltz. Wiltz is een beetje waanzinnig. Het vinden van het vaak (ten onrechte) geroemde museum aldaar, in het kasteel, is klein en meestal gesloten (het vvv aldaar vertelde mij dat het pas in juli en augustus open was). Het kasteel is te vinden in de bovenstad van Wiltz, rij nog even door naar boven (vanuit de richting Bastogne), let op aan de linkerzijde verschijnt in de bocht een groot parkeer terrein met een fantastische origineel gehouden Sherman tank.

De Sherman tank in Wiltz

U kunt nu nog doorrijden naar Diekirch om daar het Musée National d’Histoire Militaire. Dit museum staat voor een groot gedeelte in het teken van het Ardennen Offensief. Even voor Diekirch ligt Ettelbruck. Hier is het General Patton Memorial Museum en een klein park ter nagedachtenis aan deze generaal.

Heiderscheid, toen en nu.

Vervolg uw weg terug naar Bastogne via de N 15 (richting Heiderscheid). Na de grens met België gaat de N 15 over in de N 84. Enkele kliometers voor Bastogne ligt aan de linkerzijde Marvie, een stadje waar zwaar om gevochten is en wat wellicht het breekpunt om de slag om Bastogne was.